واژه تراتاکا ریشه سانسکریت دارد و به معنی ثابت خیره شدن است.

تراتاکا به معنی خیره شدن است و تمرینات تراتاکا تمرکز را توسعه می دهد. از آنجایی که ذهن انسان در حال بیقراری است با انجام تمرینات تراتاکا می توان تمرکز بیشتری کسب کرد.

زمانی که تراتاکا تمرین می شود تمام نیروهای ذهنی کانالیزه می شوند و نیروهای پنهانی فرصت خودنمایی پیدا می کنند. هر کس در هر وضعیت تراتاکا را تمرین کند از منافع عظیم آن سود می برد. شعله شمع معمول ترین و مفیدترین و موثرترین موضوع برای تراتاکا است.

 

تمرین تراتاکا به دو صورت انجام می‌شود:

  • با موضوع بیرونی
  • موضوع درونی در تراتاکا با موضوع بیرونی برای فهم ذهن راحت تر از موضوع درونی است، چون در تراتاکا درونی ذهن دچار تردید می شود.

 

فواید تراتاکا

تداوم روزانه تراتاکا باعث افزایش قدرت ذهن و تمرکز می‌شود. عظلات چشم تقویت می‌شوند و پیر چشمی از بین می‌رود بینایی تقویت می‌شود. تمرین تراتاکا گنجینه درونی را باز می‌کند( عده‌ای برای اهداف سحرآمیزی از آن استفاده می‌کنند).

تراتاکا روی شعله شمع پرتوان‌ترین تمرینات است که مانند مغناطیس روی ذهن و چشم عمل می‌کند. تراتاکا از فرط سادگی در هر سن و شرایطی قابل اجراست. این تمرین مافوق تجارب عادی است و می‌توانید به آسانی خیلی از نیروهای پنهانی را آشکار سازد و به علت این ویژگی است که مانند یک مفهوم عالی روحی برای به حداقل رساندن آشفتگی‌های ذهنی متداول شده است.

تاثیرات فیزیکی تراتاکا از این قبیل است:

بیماری‌های چشم، درد چشم، سر درد، نزدیک‌بینی، پیر چشمی و حتی آب مروارید و زمانی که این بیماری‌ها رفع شدند می‌توان حقایق برتر را هم دید.

درمان‌های دیگر همچون افسردگی و حساسیت، بی‌خوابی، اضطراب، کند ذهنی و ضعف حافظه را برطرف می‌کند. هدف اصلی تراتاکا بیدار کردن چشم سوم است.

نتیجه تراتاکا مسدود کردن راه درک عالم بیرون در بیداری است، که سبب توقف مرکز اعصاب خودکار می‌شود تا عمل پاکسازی شروع شود. برای انجام تراتاکا غیر از شعله شمع می‌توان روی آسمان، گل، نماد ام ،ستاره ،طلوع خورشید و یا تصاویر مقدس هم تراتاکا را انجام داد.

بهترین زمان انجام تراتاکا بین ساعات 4 تا 6 بامداد است. می‌توان تراتاکا را قبل از خواب شبانه یا قبل از تمرینات مراقبه انجام داد. حتما این تمرین را زیر نظر مربی انجام دهید.

 

 

پراتیاهارا چیست؟

 

هنگامیکه شما بطور کامل و حقیقی در یک آسانا غرق می‌شوید، احساس جسمانی و حواس خود را کاملاً فراموش می‌کنید. هنگامی‌که پنج ارگان عمل و پنج ارگان ادراکی نقش حقیقی و راستین خود را بازی کرده و ارتباط صحیحی با هم دارند به آن پراتیاهارا می‌گوییم.

 پراتیاهارا معمولاً «ترک احساسات» ترجمه می‌گردد. از حوزۀ پوست (جسم) به سمت هستۀ وجودیت یا روح. زمانیکه روح ساکت می‌شود فرد در منزلگاه حقیقی خویش ساکن شده و ذهن حل می‌شود. مشابه آن هنگامی است که ماهیچه‌ها و مفاصل در این وضعیت‌ها استراحت می‌کنند؛ جسم، حواس و ذهن هویت خود را فراموش کرده و آگاهی در خالصانه‌ترین شکل ممکن می‌درخشد.

 

این معنی پراتیاهارا است.

 

همه می‌دانیم که نگرش هندی بین پنج سطح بدن تمایز قائل می‌شود:

  • ·       جنبۀ آناتومیکی
  • ·       جنبۀ فیزیولوژیکی
  • ·       ذهنی
  • ·       عقلی
  • ·       روحی

اما چگونه می‌توان بین جنبۀ عقلی و ذهنی تفاوت قائل شد؟

چرا ذهن را که از دید روانشناسی غربی یکپارچه و یکسان است، به دو قسمت تقسیم می‌کنیم؟

و چگونه بین ذهن که اطلاعات را جمع‌آوری می‌کند و عقل که توانایی تشخیص صحیح از غلط را دارد تمایز قائل می‌شویم؟!

فلسفه و نگرش؛ شرقی و یا غربی نیست. پر واضح است که روش‌ها و متدها توسط فلاسفه جهت رشد و پیشرفت بشر ارائه می‌گردد. ممکن است شما غربی باشید و من شرقی، اما نقاط ضعف و قوت شما با نقاط ضعف و قوت من برابر است و لازم نیست تمایزی بین آن‌ها قائل شویم. اگر به‌نظر می‌آید که فلسفۀ شرق و غرب از لحاظ روش با هم متفاوت هستند باید بخاطر داشته باشید که فلسفۀ شرق از لحاظ روش بسیار قدیمی است در‌حالیکه فلسفۀ غرب بسیار جوان‌تر می‌نماید.

 فلسفۀ غرب عقلایی‌تر است. به همه چیز از منظر عقل نگریسته‌ می‌شود و نه از منظر قلب. اخیراً حتی تمایز جدیدی در فلسفۀ غرب ایجاد گردیده است.

در حال حاضر روانشناسی و فراروانشناسی مطرح است. پس یک مقولۀ  جدید پا به عرصۀ ظهور نهاده است. فلسفۀ حقیقی مخلوطی از عقل سر و قلب است. همانگونه که در تعالیم افرادی چون راما کریشنا، سری رامانوجا و فرانسیس آموخته شده است.

جنبۀ عقلانی ذهن اطلاعات جمع می‌کند، ولی توانایی تبعیض ندارد. به این تبعیض پراتیاهارا می‌گویند.

در حقیقت پراتیاهارا فرهنگ‌دهی و تمدن بخشیدن به حواس ادراکی است. در بیشتر زندگی‌هایمان حافظه، هوش را کنترل می‌کند و چون ذهن تحت تسلط حافظه است ما فقط به خاطرات گذشته‌مان رجوع می‌کنیم.

حافظه می‌ترسد هویت خود را از دست بدهد به همین خاطر قبل از اینکه ذهن فرصت پیدا کند تا از خرد خود استفاده کند، حافظه جلو می‌آید و می‌گوید: وارد عمل شو، همین الان... فوراً!

 این یک انگیزش است. که عموماً اعمال ما را پوشش می‌دهد. افراد بسیاری تکانشی هستند و تکانشی بودن یعنی بدون تفکر وارد عمل شدن. به همین دلیل است که پراتیاهارا، پنجمین مرحله‌ی یوگا در اختیار ما قرار گرفته است تا اطمینان حاصل کنید مغز شما پاسخ مناسبی به شما خواهد داد.

پنج ارگان ادراکی در قالب حواس پنج‌گانه؛ چشایی، شنوایی، لامسه، بینایی و بویایی وجود دارند و تاثیرات خود را به ذهن ارسال کرده و ذهن آنها را در چاه حافظه ذخیر می‌نماید. حافظه مایل است تجربیات بیشتری کسب کرده و ذهن را شعله‌ور کند و از طریق خرد، ارگان‌های حرکتی را تحریک کرده تا این تجارب را دوباره تکرار کنند. در حین این مراحل خرد مایل است تا از مزایا و معایب این تجارب آگاه گردد به گونه‌ای که حافظه، ذهن و حواس ادراکی تعادل داشته باشند. اما آنها به نصایح قضاوتی خرد گوش نمی‌دهند. چون قبلا در گذشته کسب لذت کرده و تشنه‌ی تجارب بیشتر و بیشترند. به همین خاطر تمایلات و تقاضاها بیشتر و بیشتر می‌شود.

 تمایلات ذهن را وسوسه می‌کنند تا لذت بیشتری ببرند. در حین لذات مکرر، ارگان‌های عملکردی قدرت خود را از دست داده و نمی‌توانند بیشتر از این به ارگان‌های حسی و یا ذهن لذت بدهند.

فرد به دنبال کاویدن لذات گذشته است اما احساس رضایت نمی‌کند و این دلیل احساس نارضایتی است. در اینجا پنجمین جنبه‌ی یوگا، پراتیاهارا، بعنوان دوست حقیقی وارد میدان شده و فرد ناخشنود را نجات می‌بخشد بگونه‌ای که آن فرد شادی و خوشبختی را در پرتو روح خواهد شناخت.

ذهن که تاکنون خرد(عقل) را به کناری گذاشته بود برای کسب راهنمایی به خرد نزدیک می‌گردد. سپس خرد با توانایی‌های خود، تبعیض‌گذاری صحیح را از غلط و سره را از ناسره باز شناخته و به ذهن کمک می‌کند تا بطور کامل بر حافظه و خاطرات و تاثیرات آن متکی نباشد. این عمل رفتن در جهت مخالف حافظه و ذهن، پراتیاهارا نام دارد.

با کمک خرد، حواس شروع به یک سفر درونی و بازگشت به اصل خود خواهند کرد. این مرحله‌ی آزمودن غرایز، افکار و اعمال مرحله‌ی عزلت نشینی است(وایراگیا).

 

دوری از امور دنیوی و وابستگی به روح، پراتیاهارا است.

 

از حالا به بعد انرژی ذخیره می‌گردد و هر زمان نیاز باشد مصرف می‌گردد بدون اینکه در جستجوی تکرار باشد.

حافظه چیزهای جدید و تازه را تجربه می‌کند و تحت تسلط خرد است. این آگاهی است که خرد را کنترل می‌کند (بودهی) و اجازه می‌دهد در اوج آگاهی به استراحت بپردازد. (دهارمندریا).

پراتیاهارا به معنی اجازه ندادن به حافظه برای پیاده کردن ترفندهای خود است.

حافظه ساخته شده تا بگونه‌ای که انگار وجود واقعی ندارد، باشد. بگونه‌ای که رابطه‌ی مستقیمی بین ذهن و هوش وجود دارد. این مراحل در همه روانشناسی‌های غربی توضیح داده نشده و این تمایز را بین ذهن و خرد قائل نمی‌شوند.

 این دو بخش ذهن در فلسفه‌ی هند بعنوان ذهن در نوسان و ذهن ثابت شناخته شده‌اند.

اگر بتوانید بر روی این امر مهارت پیدا کنید، یوگا تحت تسلط شما خواهد بود و شما دانش و درک جدیدی از زندگی خواهید داشت.

هنگامیکه شیئی پشت یک کریستال شفاف نگاه داشته می‌شود بدون هیچگونه شکستگی دیده می‌شود.

همینطور هنگامیکه آگاهی از امواج فکری آلوده پاک می‌گردد، حساس، بدون لک، خالص و کامل می‌گردد. از اینجا به بعد آگاهی درک می‌کند که مشاهده‌گر و ابزار ادراک و جسم مورد مشاهده یکی است و ذهن بدون کوچکترین تحریف یا تغییر حقایق را باز می‌تاباند.

پاتنجلی می‌گوید که در این مرحله حافظه به اوج خود رسیده است، وجودیت خود را از دست داده و ذهن از خاطرات گذشته آزاد می‌گردد و آگاه، تازه و هوشیار می‌گردد. (یوگا سوترا، 1 ، 43)

منبع:

BKS Iyengar

برگفته از مجله دانش یوگا

زیر مجموعه ها

  • تراتاکا

    تراتاکا واژه تراتاکا ریشه سانسکریت دارد و به معنی ثابت خیره شدن است. تراتاکا به معنی خیره شدن است و تمرینات تراتاکا تمرکز را توسعه می دهد. از آنجایی که ذهن انسان در حال بیقراری است با انجام تمرینات تراتاکا می توان تمرکز بیشتری کسب کرد.

    زمانی که تراتاکا تمرین می شود تمام نیروهای ذهنی کانالیزه می شوند و نیروهای پنهانی فرصت خودنمایی پیدا می کنند. هر کس در هر وضعیت تراتاکا را تمرین کند از منافع عظیم آن سود می برد. شعله شمع معمول ترین و مفیدترین و موثرترین موضوع برای تراتاکا است.

    تمرین تراتاکا به دو صورت انجام می‌شود:

    1. با موضوع بیرونی

    2. موضوع درونی در تراتاکا با موضوع بیرونی برای فهم ذهن راحت تر از موضوع درونی است، چون در تراتاکا درونی ذهن دچار تردید می شود.

     

    فواید تراتاکا

     تداوم روزانه تراتاکا باعث افزایش قدرت ذهن و تمرکز می شود. عظلات چشم تقویت می شوند و پیر چشمی از بین می رود بینایی تقویت می شود. تمرین تراتاکا گنجینه درونی را باز می کند( عده ای برای اهداف سحرآمیزی از آن استفاده می کنند).

    تراتاکا روی شعله شمع پرتوان ترین تمرینات است که مانند مغناطیس روی ذهن و چشم عمل می کند. تراتاکااز فرط سادگی در هر سن و شرایطی قابل اجراست. این تمرین مافوق تجارب عادی است و می‌توانید به آسانی خیلی از نیروهای پنهانی را آشکار سازد و به علت این ویژگی است که مانند یک مفهوم عالی روحی برای به حداقل رساندن آشفتگی های ذهنی متداول شده است.

    تاثیرات فیزیکی تراتاکا از این قبیل است:

    بیماری های چشم، درد چشم، سرد رد، نزدیک بینی، پیر چشمی و حتی آب مروارید و زمانی که این بیماری ها رفع شدند می‌توان حقایق برتر را هم دید.

    درمان‌های دیگر همچون افسردگی و حساسیت، بی خوابی، اضطراب، کند ذهنی و ضعف حافظه را برطرف می کند. هدف اصلی تراتاکا بیدار کردن چشم سوم است.

    نتیجه تراتاکا مسدود کردن راه درک عالم بیرون در بیداری است، که سبب توقف مرکز اعصاب خودکار می‌شود تا عمل پاکسازی شروع شود. برای انجام تراتاکا غیر از شعله شمع می‌توان روی آسمان، گل، نماد ام ،ستاره ،طلوع خورشید و یا تصاویر مقدس هم تراتاکا را انجام داد.

    بهترین زمان انجام تراتاکا بین ساعات 4 تا 6 بامداد است. می‌توان تراتاکا را قبل از خواب شبانه یا قبل از تمرینات مراقبه انجام داد. حتما این تمرین را زیر نظر مربی انجام دهید.

  • یوگا
  • مراقبه

درباره یوگا

شنبه , آبان 23 1394
1713

تاریخچه یوگا

یکشنبه , ارديبهشت 27 1394
1954

تعریف یوگا

یکشنبه , ارديبهشت 27 1394
2621

مراقبه های مختلف

یکشنبه , ارديبهشت 27 1394
3170

مراقبه چیست؟

جمعه , فروردين 01 790
3176

سایت آناندام اولین سایت علمی در حوزه یوگا می‌باشد.

درباره آناندام

سایت آناندام (www.anandam.ir)

با انگیزه ارتقاء سطح دانش جامعه پیرامون مقوله یوگا شروع بکار نموده است.

خدمات آناندام عبارتند از:

  • پاسخگویی به سوالات کاربران محترم حول محور یوگا
  • قراردادن جزوات و مستندات آموزشی
  • اطلاع رسانی در ضمینه سبک‌های گوناگون یوگا
  • ...

راه های تماس با آناندام

جهت ارتباط با مدیریت سایت از طریق آدرس الکترونیک زیر و همچنین سایت رسمی آناندام آقدام نمایید.

آدرس ایمیل آناندام: این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

آدرس سایت رسمی آناندام:www.anandam.ir

آدرس تلگرام آناندام: AnaYoga

آدرس اینستاگرام آناندام: AnaYoga_Center

تنظیمات قالب پلاس

رنگ ها

برای هر رنگ ،پارامتری وجود دارد که در زیر آمده است :
Blue Red Oranges Green Purple Pink

بدنه ی قالب

رنگ پس زمینه
کد رنگ ها

عنوان قالب

رنگ پس زمینه
تصاویر پس زمینه

فوتر قالب

انتخاب منو
فونت گوگل
سایز فونت بدنه قالب
نوع فونت بدنه قالب
جهت نوشتاری